Tôi thường tránh xem phim tình cảm vào những đêm một mình, đặc biệt là khi Sài Gòn về khuya, tiếng xe máy ngoài đường thưa thớt chỉ làm không khí thêm nặng nề. Nhưng đôi khi, nỗi buồn tự tìm đến, và tôi lại lỡ tay chọn “In the Mood for Love”, rồi ngồi đó với ly trà đá tan hết đá, nước mắt lăn dài không lý do. Phim tình cảm hay, với tôi, đôi khi không phải để cười đùa hay mơ mộng, mà là những bộ phim khiến bạn buồn hơn khi xem một mình – kiểu như chúng khơi dậy những khoảng trống trong lòng, những lời chưa nói với ai đó xa xôi. Chúng làm ta ôm gối, nhìn trần nhà, và tự hỏi sao cuộc đời lại hay trêu ngươi thế. Bạn có bao giờ chọn phim buồn để “đồng cảm” với nỗi cô đơn của chính mình? Là một đứa hay lạc lõng giữa dòng người hối hả, tôi thấy những bộ phim như thế là liều thuốc – đắng ngắt, nhưng giúp ta thở ra sau đó. Hôm nay, tôi muốn tâm sự về vài bộ phim đã làm tôi khóc thầm trong những đêm dài, không phải vì kịch bản sến súa, mà vì chúng chạm đúng vào những vết thương cũ. Không phải lời khuyên, chỉ là chia sẻ từ một người hay xem phim để trốn tránh.

Hãy bắt đầu với “In the Mood for Love” (2000), kiệt tác của Vương Gia Vệ mà mỗi khung hình như một bức tranh buồn man mác. Maggie Cheung và Lương Triết Vỹ là hai người hàng xóm ở Hồng Kông những năm 1960, tình cờ phát hiện vợ chồng mình ngoại tình với nhau, rồi họ lén lút gặp gỡ để “diễn tập” cách đối chất. Không có nụ hôn cuồng nhiệt, chỉ là những cái nhìn lén qua hành lang tối, những cơn mưa phùn và bản nhạc da diết của Nat King Cole. Tôi xem phim này lần đầu một mình sau chuyến công tác dài ngày, và cảnh họ thì thầm trong phòng khách sạn cũ kỹ khiến tôi nhớ về mối tình dang dở với cậu bạn đại học – những lần gặp vội, rồi xa nhau vì cuộc sống cuốn đi. Xem một mình, nỗi buồn nhân đôi, vì không có ai để ôm vai an ủi. Bạn nghĩ sao nếu tình yêu chỉ là những khoảnh khắc vụn vặt, không bao giờ trọn vẹn? Với tôi, bộ phim này để lại khoảng lặng, khiến tôi nghe đi nghe lại “Yumeji’s Theme” suốt tuần, như lời ru cho nỗi nhớ.

Rồi đến “Never Let Me Go” (2010), bộ phim dựa trên sách của Kazuo Ishiguro mà Carey Mulligan, Keira Knightley và Andrew Garfield làm tôi tin rằng định mệnh đôi khi tàn nhẫn đến mức thơ mộng. Họ là ba người bạn lớn lên ở trại trẻ mồ côi, yêu nhau qua những bức tranh nguệch ngoạc và những chuyến dã ngoại bên hồ, nhưng tất cả chỉ là ảo mộng vì số phận đã định sẵn – họ là “người hiến tặng” cho xã hội tương lai. Tôi xem nó trong một buổi tối mất điện, chỉ có ánh nến leo lét, và cảnh Kathy lái xe một mình trên đường cao tốc vắng vẻ làm tim tôi thắt lại. Nó giống như mối tình tuổi teen của tôi, nơi chúng tôi hứa hẹn mãi mãi nhưng rồi tan vỡ vì hoàn cảnh gia đình. Xem một mình càng buồn, vì những câu hỏi triết lý về sự sống và mất mát cứ lởn vởn, không ai để bàn luận. Bạn có bao giờ tự hỏi, nếu biết trước kết thúc, bạn còn yêu không? Phim này thì thầm “có”, nhưng nỗi đau ấy khiến tôi cuộn tròn trong chăn, suy nghĩ về những gì mình đã bỏ lỡ.

Nếu bạn cần chút tuổi trẻ hỗn loạn xen lẫn nỗi buồn, thì “The Perks of Being a Wallflower” (2012) là bộ phim khiến tôi cười rồi khóc lẫn lộn, đặc biệt khi xem một mình. Logan Lerman là Charlie, cậu bé nhút nhát bước vào năm học mới, kết bạn với Emma Watson và Ezra Miller – bộ ba lập dị với những buổi tiệc rock ‘n’ roll và bí mật tối tăm. Tình yêu đầu của Charlie với Sam ngọt ngào như mixtape nhạc cũ, nhưng rồi những vết thương tuổi thơ ùa về như cơn ác mộng. Tôi xem phim này sau một ngày tồi tệ ở văn phòng, ngồi co ro trên giường với tai nghe, và cảnh họ hét “We accept the love we think we deserve” làm tôi nức nở. Nó gợi nhớ về những năm tháng cấp ba của tôi, khi crush đầu tiên kết thúc bằng sự im lặng đau đớn. Xem một mình, nỗi cô đơn tuổi trẻ nhân lên gấp bội, vì không có bạn bè bên cạnh để chia sẻ nụ cười méo xẹo. Bạn nghĩ tình yêu đầu có thực sự định hình ta không? Với tôi, có chứ, và bộ phim này như cuốn thư tay cũ, khiến tôi muốn gọi cho những người bạn xưa.

Chuyển sang nỗi đau xã hội sâu sắc hơn, “If Beale Street Could Talk” (2018) của Barry Jenkins là bộ phim khiến tôi tắt đèn sau khi xem, chỉ để nằm trong bóng tối suy ngẫm. KiKi Layne và Stephan James là Tish và Fonny, cặp tình nhân da đen ở Harlem những năm 1970, bị chia cắt vì cáo buộc oan sai, với đứa con sắp chào đời như tia hy vọng mong manh. Những cảnh họ ôm nhau trong căn hộ chật hẹp, bà mẹ Tish (Regina King) cầu xin cho con rể – tất cả đẹp đến xé lòng nhưng đầy bất công. Tôi xem nó một mình vào cuối tuần mưa, và bản nhạc gốc của Nicholas Britell vang vọng khiến tôi nhớ về những mối tình bị định kiến cản trở trong đời thực, như cậu bạn cũ từ miền quê xa. Xem một mình càng buồn, vì nó không chỉ là chuyện cá nhân mà còn là nỗi đau tập thể, khiến bạn cảm thấy nhỏ bé. Bạn có bao giờ nghĩ, tình yêu có đủ mạnh để chống lại thế giới không? Phim này khẳng định “có”, nhưng dư vị đắng ngắt ấy khiến tôi đọc sách lịch sử suốt đêm.

Một bộ phim khác ám ảnh là “Portrait of a Lady on Fire” (2019), của Céline Sciamma, với Noémie Merlant và Adèle Haenel trong vai Marianne và Héloïse – hai người phụ nữ yêu nhau trên đảo Corsica thế kỷ 18. Marianne vẽ chân dung Héloïse bí mật, và tình yêu nảy nở qua những cái nhìn cháy bỏng bên vách đá biển, những bài hát dân gian da diết. Tôi xem phim này sau một chuyến đi biển một mình, và cảnh họ chia tay với ngọn lửa tượng trưng làm tôi khóc đến nghẹn. Nó giống như những mối tình cấm kỵ tôi từng chứng kiến ở bạn bè, nơi xã hội buộc phải buông tay. Xem một mình, nỗi buồn lan tỏa như sương mù, vì không có ai để thì thầm “Nó đẹp quá”. Bạn nghĩ tình yêu đồng giới thời xưa có đau hơn không? Với tôi, phim này chứng minh rằng, đau hay không, nó vẫn là ngọn lửa không tắt.

Và cuối cùng, “Manchester by the Sea” (2016) – bộ phim của Kenneth Lonergan mà Casey Affleck và Michelle Williams làm tôi im lặng hàng giờ sau khi xem. Lee trở về thị trấn cũ để chăm cháu trai sau cái chết của anh trai, và quá khứ bi kịch với người vợ cũ ùa về như sóng dữ. Không phải tình yêu lãng mạn kiểu Hollywood, mà là nỗi đau âm ỉ của mất mát và hối hận. Tôi xem nó trong một đêm mất ngủ, và cảnh gặp lại Randi dưới tuyết rơi khiến tôi ôm đầu gối, nhớ về những sai lầm trong mối tình cũ của mình. Xem một mình càng buồn, vì nó phản chiếu sự cô lập thực sự, không có cái kết sưởi ấm. Bạn có bao giờ tự hỏi, liệu ta có thể tha thứ cho chính mình không? Phim này để lại câu hỏi ấy, khiến tôi dọn dẹp nhà cửa sáng hôm sau, như cách để bắt đầu lại.

Những bộ phim tình cảm hay này, với tôi, như những người bạn buồn bã – họ đến khi ta cần, nhưng rời đi để lại khoảng trống lớn hơn. Xem một mình, chúng không chỉ kể chuyện, mà còn khơi dậy những phần yếu đuối nhất trong ta, giúp ta khóc để nhẹ lòng hơn. Nếu bạn đang cô đơn một góc phố, hãy thử một bộ đi – nhưng nhớ chuẩn bị khăn giấy và một bài hát vui sau đó nhé. Bộ phim nào từng làm bạn buồn theo cách ấy? Kể tôi nghe đi, biết đâu nỗi buồn của chúng ta lại giống nhau, và từ đó, ta tìm thấy chút an ủi chung. Cuộc sống này, đôi khi buồn là cách để yêu thương nhiều hơn.sextop1